Γιατί είναι πιο δύσκολη η απώλεια βάρους με την πάροδο των χρόνων; Συμβαίνει παρ’ότι πολλές φορές διατηρούνται οι ίδιες διατροφικές συνήθειες ή/και τρόπος ζωής.

Τα αίτια παρουσιάζονται σε 4 βασικά σημεία.

  1. Ορμονικές Αλλαγές

Ξεκινώντας από την ηλικία των 30 και με κορύφωση την ηλικία των 50, παρατηρούνται ορμονικές μεταβολές στα επίπεδα ορμονών του φύλου. Πιο συγκεκριμένα, μείωση των επιπέδων τεστοστερόνης στους άνδρες και οιστρογόνων στις γυναίκες διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην επιβράδυνση του μεταβολισμού.

Επιπλέον, στις γυναίκες σημειώνονται μεταβολικές αλλαγές και αύξηση του σωματικού τους βάρους μετά την εμμηνόπαυση. Βέβαια, σύμφωνα με την κλινική Mayo, οι ορμονικές αλλαγές της εμμηνόπαυσης δεν προκαλούν απαραίτητα και αύξηση του βάρους.

Παράλληλα, ορμονικές αλλαγές κατά τη γήρανση, τόσο των ανδρών όσο και των γυναικών, μπορεί να συμβάλλουν στην απώλεια μυών.

  1. Μείωση της μυικής μάζας

Η ποσότητα του σωματικού λίπους αυξάνεται σταθερά μετά την ηλικία των 30, ενώ η μυική μάζα μειώνεται. Οι παραπάνω αυξομειώσεις σχετίζονται με εναπόθεση πλεονάζοντος βάρους, χάρη στην αλλαγή της ενέργειας, δηλαδή θερμίδων, που «καίει» ο οργανισμός. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι μύες χρειάζονται περισσότερη ενέργεια απ’ ότι το λίπος. Επομένως, εκτός εάν ασκείστε τακτικά με σκοπό τη συντήρηση και τη δημιουργία μυών, με το πέρας του χρόνου το σύνολο των θερμίδων που θα χρειάζεται το σώμα σας καθημερινά θα είναι λιγότερο.

  1. Επιβράδυνση του μεταβολισμού

Η μείωση της μυϊκής μάζας αλλά και οι ορμονικές αλλαγές που αναφέρθηκαν παραπάνω, φαίνεται να οδηγούν σε επιβράδυνση του μεταβολισμού. Επιπλέον, πολλοί άνθρωποι γίνονται λιγότερο δραστήριοι με την πάροδο των χρόνων, γεγονός που επίσης επιβραδύνει το μεταβολισμό τους. Την ίδια στιγμή οι μύες, οι σύνδεσμοι και οι τένοντες μπορεί να γίνονται πιο άκαμπτοι, ενώ ο μυϊκός τόνος, δηλαδή η φυσιολογική αντίσταση μυών στην παθητική κίνηση, να μειώνεται. Ακόμη και με τακτική άσκηση, το σύνολο των αλλαγών αυτών μπορεί να μην αποφευχθεί αποτελώντας παράγοντα υπεύθυνο για την αύξηση του βάρους ή/και ανατρεπτικό στην απώλεια αυτού.

  1. Αλλαγές του τρόπου ζωής

Μεταβολές στο σωματικό βάρος δεν έχουν σχέση μόνο με –φυσιολογικές- αλλαγές που πραγματοποιούνται στο σώμα σας αλλά αλλά και με αλλαγές της καθημερινότητας σας. Η υιοθέτηση διαφορετικών συνηθειών, με τη πάροδο του χρόνου, στη διατροφή και στον τρόπο ζωής συσχετίζονται με μακροπρόθεσμη εναπόθεση βάρους. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η δημιουργία οικογένειας και η μείωση του προσωπικού χρόνου. Αργότερα, η διακοπή της επαγγελματικής εργασίας μπορεί να σημαίνει δραματική μείωση του ποσού της σωματικής δραστηριότητας που πραγματοποιείτε σε καθημερινή βάση. Τέλος, συναισθηματικοί παράγοντες φαίνεται να συμβάλλουν στη μείωση ενδιαφέροντος τόσο για μία υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή όσο και για σωματική άσκηση.

Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός πως μεταβολές στο σωματικό βάρος ποικίλουν μεταξύ ανδρών και γυναικών. Στους άνδρες σημειώνεται συχνά αύξηση του βάρους μέχρι την ηλικία των 55 ετών, ενώ στις γυναίκες έως την ηλικία των 65 ετών. Στη συνέχεια επέρχεται σταδιακή μείωση του βάρους, η οποία οφείλεται εν μέρη στην αντικατάσταση του μυϊκού ιστού με λίπος, λαμβάνοντας υπόψιν ότι το λίπος ζυγίζει λιγότερο από το μυ.

Μερικές από τις αλλαγές στο σώμα σας είναι αναπόφευκτες και φυσιολογικό να συμβούν με τη πάροδο των χρόνων. Σημαντικό είναι όμως να θυμάστε ότι οι επιλογές του τρόπου ζωής, συμπεριλαμβανομένης και της διατροφής, μπορούν να επιβραδύνουν ή να επιταχύνουν ορισμένες από τις αλλαγές αυτές.

Βιβλιογραφία

Mozaffarian, D., Hao, T., Rimm, E. B., Willett, W. C., & Hu, F. B. (2011). Changes in Diet and Lifestyle and Long-Term Weight Gain in Women and Men. New England Journal of Medicine, 364(25), 2392–2404. doi:10.1056/nejmoa1014296

MedilinePlus. (2020). Aging changes in body shape. MedlinePlus, National Library of Medicine

Healthline. (2016). Weight Loss and Age. Healthline