Η μαύρη σοκολάτα είναι πλούσια σε μέταλλα, όπως σίδηρο, μαγνήσιο και ψευδάργυρο. Το κακάο στη μαύρη σοκολάτα περιέχει αντιοξειδωτικά που ονομάζονται φλαβονοειδή, τα οποία μπορεί να προσφέρουν πολλά οφέλη για την υγεία.

Η σοκολάτα προέρχεται από το κακάο, το οποίο είναι ένα φυτό με υψηλά επίπεδα ανόργανων συστατικών και αντιοξειδωτικών. Η σοκολάτα γάλακτος περιέχει βούτυρο κακάο, ζάχαρη, γάλα και μικρές ποσότητες κακάο. Αντίθετα, η μαύρη σοκολάτα έχει πολύ μεγαλύτερες ποσότητες κακάο και λιγότερη ζάχαρη από τη σοκολάτα γάλακτος. Παρακάτω αναφέρονται τα οφέλη από την κατανάλωσή της:

  1. Αντιοξειδωτικά

Η μαύρη σοκολάτα περιέχει αρκετές ενώσεις που έχουν αντιοξειδωτικές ιδιότητες, όπως φλαβανόλες και πολυφαινόλες. Τα αντιοξειδωτικά εξουδετερώνουν τις ελεύθερες ρίζες και αποτρέπουν το οξειδωτικό στρες. Το οξειδωτικό στρες αφορά τη βλάβη που μπορεί να προκαλέσει η υπερβολική ποσότητα ελεύθερων ριζών στα κύτταρα και στους ιστούς του σώματος.

Το οξειδωτικό στρες συμβάλλει στη φυσική διαδικασία γήρανσης. Με την πάροδο του χρόνου, τα αποτελέσματα του οξειδωτικού στρες μπορεί επίσης να συμβάλουν στην ανάπτυξη μιας ποικιλίας ασθενειών, όπως:

  • καρδιακών παθήσεων,
  • διαβήτη,
  • νόσο Πάρκινσον,
  • νόσο Αλτσχάϊμερ,
  • καρκίνο και
  • ασθένειες των ματιών.
  1. Κίνδυνος καρδιακής νόσου

Η τακτική κατανάλωση μαύρης σοκολάτας μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της πιθανότητας ενός ατόμου να αναπτύξει καρδιακές παθήσεις. Μερικές από τις ενώσεις της μαύρης σοκολάτας, συγκεκριμένα των φλαβονολών, επηρεάζουν δύο σημαντικούς παράγοντες κινδύνου για τις καρδιακές παθήσεις: την υψηλή αρτηριακή πίεση και την υψηλή χοληστερόλη.

Αρτηριακή πίεση

Οι φλαβονόλες στη μαύρη σοκολάτα διεγείρουν την παραγωγή οξειδίου του αζώτου στο σώμα. Το μονοξείδιο του αζώτου προκαλεί διαστολή ή διεύρυνση των αιμοφόρων αγγείων, γεγονός που βελτιώνει τη ροή του αίματος και μειώνει την αρτηριακή πίεση.

Μια μελέτη του 2015 διερεύνησε τις επιπτώσεις της κατανάλωσης σοκολάτας σε 60 άτομα με διαβήτη τύπου 2 και υψηλή αρτηριακή πίεση. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι συμμετέχοντες που έτρωγαν 25 γραμμάρια μαύρης σοκολάτας καθημερινά για 8 εβδομάδες είχαν σημαντικά χαμηλότερη αρτηριακή πίεση από εκείνους που έτρωγαν την ίδια ποσότητα λευκής σοκολάτας.

Τα ευρήματα μιας επισκόπησης του 2017 έδειξαν ότι τα ευεργετικά αποτελέσματα της μαύρης σοκολάτας στην αρτηριακή πίεση μπορεί να είναι πιο σημαντικά σε ηλικιωμένους και σε άτομα με υψηλότερο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων, από ότι σε νεότερα, υγιή άτομα.

Χοληστερόλη

Η μαύρη σοκολάτα περιέχει επίσης ορισμένες ενώσεις, όπως πολυφαινόλες και θεοβρωμίνη, που μπορεί να μειώσουν τα επίπεδα της χαμηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης (LDL) χοληστερόλης στο σώμα και να αυξήσουν τα επίπεδα της υψηλής πυκνότητας λιποπρωτεΐνης (HDL) χοληστερόλης. Η LDL αναφέρεται ως  «κακή χοληστερόλη» και η HDL ως «καλή χοληστερόλη».

Μια μελέτη του 2017 ανέφερε ότι η κατανάλωση μαύρης σοκολάτας για 15 ημέρες αύξησε τα επίπεδα της HDL χοληστερόλης σε άτομα που ζούσαν με HIV. Ωστόσο, η κατανάλωση μαύρης σοκολάτας δεν επηρέασε τα επίπεδα της LDL χοληστερόλης στους συμμετέχοντες της ίδιας μελέτης.

  1. Αντιφλεγμονώδη αποτελέσματα

Η φλεγμονή είναι μια διαδικασία κατά την οποία τα λευκά κύτταρα του αίματος παράγουν ουσίες με σκοπό να προστατεύσουν τον οργανισμό από κάποια μόλυνση και από «ξένα σώματα», όπως βακτηρίδια και ιούς. Ωστόσο, η χρόνια φλεγμονή μπορεί να βλάψει τα κύτταρα και τους ιστούς και μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο ορισμένων καταστάσεων υγείας, συμπεριλαμβανομένου του διαβήτη τύπου 2, της αρθρίτιδας και ορισμένων τύπων καρκίνου. Η μαύρη σοκολάτα περιέχει ενώσεις με αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες που μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση της φλεγμονής στο σώμα.

Μια μικρή πιλοτική μελέτη του 2018 με τη συμμετοχή πέντε υγιών ανθρώπων εξέτασε τις επιδράσεις της μαύρης σοκολάτας στο ανοσοποιητικό τους σύστημα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η κατανάλωση 70% μαύρης σοκολάτας επηρέασε τη δραστηριότητα των γονιδίων που ρυθμίζουν την ανοσοαπόκριση. Ωστόσο, παραμένει ασαφές πώς αυτή η μελέτη θα έχει πρακτική σημασία.

Σε μια άλλη μελέτη του 2018, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η κατανάλωση 30gr από 84% μαύρης σοκολάτας κάθε μέρα για 8 εβδομάδες μείωσε σημαντικά τους φλεγμονώδεις βιοδείκτες σε άτομα με διαβήτη τύπου 2. Οι συγγραφείς της μελέτης κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι υπάρχει ανάγκη για πρόσθετες μελέτες για την αξιολόγηση των βέλτιστων ποσοτήτων μαύρης σοκολάτας για χρήση της από άτομα με διαβήτη.

  1. Αντίσταση στην ινσουλίνη

Η αντίσταση στην ινσουλίνη συμβαίνει όταν τα κύτταρα του σώματος σταματούν να ανταποκρίνονται στην ορμόνη ινσουλίνη. Μπορεί να προκαλέσει ασυνήθιστα υψηλά επίπεδα γλυκόζης στο αίμα, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε προδιαβήτη και διαβήτη τύπου 2. Μια 6μηνη μελέτη το 2018 εξέτασε τη σχέση μεταξύ της τακτικής κατανάλωσης μαύρης σοκολάτας και των επιπέδων γλυκόζης στο αίμα μεταξύ των Ισπανόφωνων ατόμων. Τα ευρήματα της έρευνας δείχνουν ότι η κατανάλωση 48g από 70% μαύρης σοκολάτας κάθε μέρα μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των επιπέδων γλυκόζης νηστείας και στη μείωση της αντίστασης στην ινσουλίνη.

  1. Λειτουργία του εγκεφάλου

Η κατανάλωση μαύρης σοκολάτας μπορεί να βελτιώσει τη λειτουργία του εγκεφάλου και να βοηθήσει στην πρόληψη νευροεκφυλιστικών καταστάσεων, όπως η νόσος του Alzheimer και η νόσος του Parkinson. Τα ευρήματα μιας μικρής μελέτης του 2018 δείχνουν ότι οι φλαβανόλες που υπάρχουν στη μαύρη σοκολάτα μπορεί να ενισχύσουν τη νευροπλαστικότητα, η οποία είναι η ικανότητα του εγκεφάλου να αναδιοργανώνεται, ιδιαίτερα σε τραυματισμούς και ασθένειες.

Μια μελέτη του 2016 διαπίστωσε μια θετική σχέση μεταξύ της τακτικής κατανάλωσης σοκολάτας και της γνωστικής απόδοσης. Ωστόσο, οι ερευνητές συνέλεξαν δεδομένα από έρευνες και έπρεπε να βασίζονται στην αυτοαναφερόμενη πρόσληψη σοκολάτας, οπότε δεν μπόρεσαν να βγάλουν οριστικά συμπεράσματα από τα ευρήματα.

  1. Διατροφικές πληροφορίες

Σύμφωνα με το Υπουργείο Γεωργίας των Ηνωμένων Πολιτειών, μια ράβδος μαύρης σοκολάτας 101gr με 70-85% κακάο παρέχει:

  • 604 θερμίδες,
  • 7,87g πρωτεΐνης,
  • 43,06g λίπους,
  • 46,36g υδατανθράκων,
  • 11g φυτικών ινών,
  • 24,23g ζάχαρης,
  • 12,02mg σιδήρου,
  • 230mg μαγνησίου και
  • 3,34mg ψευδαργύρου.
 Και κάτι ακόμα…

Τα οφέλη για την υγεία από την κατανάλωση της μαύρης σοκολάτας προέρχονται κυρίως από τις φλαβανόλες που υπάρχουν στο κακάο. Ωστόσο, η περιεκτικότητα σε φλαβανόλη ποικίλλει ανάλογα με τα προϊόντα της. Οι μέθοδοι επεξεργασίας διαφέρουν επίσης μεταξύ των κατασκευαστών και αυτό μπορεί να επηρεάσει την περιεκτικότητα της σοκολάτας σε φλαβονόλη.

Τα προϊόντα μαύρης σοκολάτας με υψηλότερο ποσοστό κακάο περιέχουν περισσότερες φλαβονόλες.

Αν και η μαύρη σοκολάτα περιέχει ευεργετικά αντιοξειδωτικά και μέταλλα, συνήθως έχει επίσης υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη και λίπος, γεγονός που την καθιστά υψηλή σε θερμίδες. Γι’αυτό προτιμάται η κατανάλωση 20-30gr μαύρης σοκολάτας με 70% κακάο.

Η μαύρη σοκολάτα με υψηλότερα ποσοστά κακάο περιέχει λιγότερη ζάχαρη από τη σοκολάτα γάλακτος και τη λευκή σοκολάτα.

Απαραίτητος είναι ο έλεγχος της διατροφικής ετικέτας, ώστε να ελέγχεται η περιεκτικότητα της σοκολάτας σε θερμίδες, λίπος και ζάχαρη.

Συμπερασματικά, η μαύρη σοκολάτα αποτελεί πλούσια πηγή αντιοξειδωτικών και ανόργανων συστατικών και γενικά περιέχει λιγότερη ζάχαρη από τη σοκολάτα γάλακτος. Ορισμένες έρευνες δείχνουν ότι μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του κινδύνου καρδιακών παθήσεων, στη μείωση της φλεγμονής, στην αντίσταση στην ινσουλίνη και στη βελτίωση της λειτουργίας του εγκεφάλου. Όμως, οι άνθρωποι που ενδιαφέρονται να προσθέσουν μαύρη σοκολάτα στη διατροφή τους πρέπει να λάβουν υπόψη ότι έχει υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και θερμίδες, επομένως η κατανάλωση της με μέτρο είναι σημαντική.

 

Πηγές

Crichtona G.E., Elias M. F.,  Alkerwi A. (2016) Chocolate intake is associated with better cognitive function: The Maine-Syracuse Longitudinal Study. 126-132.

Jafarirad S. et al. (2018) Dark Chocolate Effect on Serum Adiponectin, Biochemical and Inflammatory Parameters in Diabetic Patients: A Randomized Clinical Trial. 9: 86.

Magrone T., Russo M.A., and Jirillo E. (2017) Cocoa and Dark Chocolate Polyphenols: From Biology to Clinical Applications. 8: 677.

Martinez K. (2020) Everything you need to know about inflammation.

Lee B. et al. (2018) Dark chocolate (70% cacao) effects human gene expression: Cacao regulates cellular immune response, neural signaling, and sensory perception.

Olsen N. (2018) How can antioxidants benefit our health?

Rostami. et al. (2015) High-cocoa polyphenol-rich chocolate improves blood pressure in patients with diabetes and hypertension. 11(1): 21–29.

Soto A.L. et al. (2018) Daily Consumption of Chocolate Rich in Flavonoids Decreases Cellular Genotoxicity and Improves Biochemical Parameters of Lipid and Glucose Metabolism. 23(9): 2220.

Suelen J.SouzaM.Sc. et al. (2017) Effect of chocolate and mate tea on the lipid profile of individuals with HIV/AIDS on antiretroviral therapy: A clinical trial. 61-68.

USDA Food Data on Dark Chocolate, available on:https://fdc.nal.usda.gov/fdc-app.html#/?query=ndbNumber:19904