Διατροφή χαμηλή σε FODMAP

Τι ορίζουμε ως «Διατροφή χαμηλή σε FODMAP»;

Η θεωρία των FodMaps ξεκίνησε το 1999 από το Πανεπιστήμιο Monash της Αυστραλίας και σήμερα θεωρείται ίσως η αποτελεσματικότερη θεραπεία για άτομα με Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου (ΣΕΕ)΄

Τα FODMAPs βρίσκονται στις τροφές που καταναλώνουμε καθημερινά. Η λέξη FODMAP είναι το ακρωνύμιο (συντόμευση) (Fermentable Oligosaccharides, Disaccharides, Monosaccharides and Polyols ) τα αρχικά του οποίου αναφέρονται στους ολιγοσακχαρίτες, δισακχαρίτες, μονοσακχαρίτες και πολυόλες που ζυμώνονται από τα βακτήρια του εντέρου.

Πρόκειται για ολόκληρες ομάδες μορίων, που απορροφώνται ελάχιστα από ορισμένους ανθρώπους, λόγω έλλειψης κάποιων ενζύμων. Όταν λοιπόν απορροφηθεί μόνο ένα μικρό μέρος αυτών των ενώσεων στο λεπτό έντερο, θα συνεχίσουν την διαδρομή τους στον πεπτικό σωλήνα, φθάνοντας στο παχύ έντερο όπου θα αποτελέσουν τροφή βακτηρίων που φυσιολογικά ζουν σ’ εκείνη την περιοχή.

Τα βακτήρια θα ζυμώσουν στην συνέχεια τα FODMAP μόρια, παράγοντας αέρια και προκαλώντας έξαρση στα  συμπτώματα του ευερέθιστου εντέρου. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν φούσκωμα-πρήξιμο στην κοιλιακή χώρα, αυξημένα αέρια, κοιλιακό πόνο, ναυτία, αλλαγές στην συμπεριφορά του εντέρου (διάρροια, δυσκοιλιότητα ή συνδυασμό και των δύο) και άλλες γαστρεντερικές διαταραχές. Επιπλέον τα FODNAPS αυξάνουν την ποσότητα του νερού στο λεπτό έντερο, το οποίο πιθανά να ευθύνεται για την απώλεια κοπράνων.

Η μειωμένη κατανάλωση των FODNAPS έχει φανεί να συμβάλλει στην βελτίωση των γαστρεντερικών συμπτωμάτων στους περισσότερους πάσχοντες από Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου (ΣΕΕ) σε έξαρση

  • Ολιγοσακχαρίτες: φρουκτάνες (βρίσκονται στο σιτάρι, την βρώμη, σε μερικά φρούτα και λαχανικά) και γαλακτο -όλιγο -ζακχαρίτες (βρίσκονται στα όσπρια)
  • Διζακχαρίτες: λακτόζη, που βρίσκεται στο γάλα των θηλαστικών
  • Μονο ζακχαρίτες: ελεύθερη φρουκτόζη , η οποία βρίσκεται στο μέλι και σε μερικά φρούτα και χυμούς φρούτων
  • Αλκοόλες (Polyols): σορβιτόλη και μονιτόλη, οι οποίες βρίσκονται σε κάποια φρούτα και λαχανικά.

Στάδια διατροφής χαμηλής σε FODNAP

Υπάρχουν 3 στάδια και είναι τα εξής:

1ο Στάδιο Περιορισμός: Κατά το στάδιο αυτό ο θεραπευόμενος μειώνει στο ελάχιστο την πρόσληψη τροφών που περιέχουν FODNAP για 4-8 εβδομάδες, περίοδος αρκετή για διαπιστώσουμε αν και κατά πόσο τα συμπτώματα υποχωρούν. Απαιτείται προσεκτικός σχεδιασμός του διαιτολογίου για να αποφευχθεί ο υποσιτισμός του θεραπευόμενου.

2ο Στάδιο Επανένταξη: Εάν τα συμπτώματα του θεραπευόμενου μειώθηκαν από τον περιορισμό των τροφών υψηλών σε FODNAP, είναι πολύ σημαντικό να επανενταχθούν αυτά τα τρόφιμα στο διαιτολόγιο του. Η επανένταξη πρέπει να γίνεται σταδιακά, προσθέτοντας ένα – ένα τρόφιμο (υψηλό σε FODNAP) στο διαιτολόγιο του ,  με σκοπό να προσδιορίσει ποια από τις υποομάδες των συγκεκριμένων υδατανθράκων (μια ή περισσότερες) ήταν αυτή που δημιουργούσε το πρόβλημα.

3ο Στάδιο Εξατομικευμένο διαιτολόγιο: Μετά το στάδιο της επανένταξης εάν  ο ασθενής είναι χωρίς συμπτώματα, σχεδιάζεται διαιτολόγιο εξατομικευμένο αποκλειστικά στις ανάγκες του, ώστε να αποφεύγει την κατανάλωση τροφίμων που επιδεινώνουν τα συμπτώματα από το γαστρεντερικό του σύστημα.

Πόσο αποτελεσματική είναι αυτού του τύπου η διατροφή;

Η δίαιτα χαμηλή σε FODNAP είχε θετικά αποτελέσματα για το 70% των ατόμων με ΣΕΕ που την εφάρμοσαν. Τα θετικά αποτελέσματα αφορούσαν τα γαστρεντερικά συμπτώματα που σχετίζονταν με το ΣΕΕ. Δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά δεδομένα  ότι προάγει τα συμπτώματα που δεν σχετίζονται με το γαστρεντερικό σύστημα, που μερικές φορές σχετίζονται με το ΣΕΕ, όπως ο πονοκέφαλος ή τα δερματικά προβλήματα.

Διατροφή υψηλή /χαμηλή σε FODNAP ανά κατηγορία τροφίμου. (θα βρείτε μέσα στις παρουσιάσεις τις αναλύσεις για κάθε κατηγορία)

Παρουσίαση1

Παρουσίαση2

Παρουσίαση3

Αυτού του τύπου η διατροφή έχει πρόσφατα μελετηθεί και ενταχθεί στις διεθνείς αλλά και Ευρωπαϊκές οδηγίες διατροφής. Για να την ακολουθήσει κάποιος θεραπευόμενος , θα πρέπει να απευθυνθεί σε ειδικό που έχει μελετήσει σε βάθος αυτού του είδους την διατροφή. Αυτό θα του εξασφαλίσει ένα εξατομικευμένο διατροφικό πλάνο που θα προάγει την συνολική υγεία του και θα αποφευχθεί ο κίνδυνος υποθρεψίας.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

  • http://www.med.monash.edu/cecs/gastro/fodmap/low-
  • high.htmlhttp://www.ibsfree.net/high-or-low/
  • http://www.kcl.ac.uk/lsm/research/divisions/dns/projects/fodmaps/faq.aspx
  • http://www.ediet.gr/edietblog/33-gastrointestinal-system/119-ti-einai-i-diaita-fodmap

 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ