καφές, κόκκοι καφέ

Ο  καφές  είναι  ο  καρπός  ενός  θάμνου  που  ανήκει  στην  οικογένεια  των  Ρουβιιδών. Τα  δύο  σπουδαιότερα  είδη  είναι  το  Coffea  Arabica και Coffea Conefira robusta. Ο  καρπός  είναι  μία  ράγα  που  περιέχει  δύο  σπόρους, τους  κόκκους  του  καφέ  και  χρειάζεται  6-14  μήνες  για  να  ωριμάσει.

Ποιος παράγει και ποιος πίνει καφέ?

Η  παγκόσμια  παραγωγή  αυξήθηκε  κατά  46%  από  το  1960  στο  1990. Τις  τρεις  πρώτες  θέσεις  έχουν  η  Βραζιλία, η  Κολομβία  και  η  Ινδονησία. Αντίθετα, η  μεγαλύτερη  κατανάλωση  γίνεται  στις  βιομηχανικές  χώρες  της  Δύσης. Στην  Ελλάδα  το  1986  καταναλώναμε  κατα μέσο  όρο  2.2  κιλά  πράσινου  καφέ  το  χρόνο  ανά κεφαλή.

Τα  συστατικά  του  καφέ

Ο  καφές  περιέχει  πάνω  από  δύο  χιλιάδες  συστατικά. Τα  βασικότερα  θρεπτικά  συστατικά  του  καφέ  είναι  οι  υδατάνθρακες, τα  λιπίδια, οι  πρωτεϊνες, διάφορα    οξέα, μεταλλικά  άλατα  και  η  καφεϊνη. Στην  καφεϊνη  οφείλει  ουσιαστικά  ο  καφές  τη  δράση  του  στα  διάφορα  συστήματα  του  οργανισμού.

Επίδραση  της  καφεϊνης  στην  υγεία 

Πολλές  έρευνες  πραγματοποιήθηκαν  για  να  βρεθεί  η  επίδραση  του  καφέ  στην  υγεία. Τα  αποτελέσματα  των  ερευνών  χρειάζονται  μεγάλη  προσοχή  γιατί  διαφέρουν  από  άτομο   σε  άτομο.

  1. Η καφεϊνη  δρα  ως  διεγερτική  ουσιά  του  κεντρικού  νευρικού  συστήματος αυξάνοντας  τα  επίπεδα  της  ντοπαμίνης. Η  ντοπαμίνη  είναι  ένας νευροδιαβιβαστής  που  δραστηριοποιεί  το  κέντρο  ευχαρίστησης  του  εγκεφάλου.
  2. Η πιο  γνωστή  επίδραση  του  καφέ  αφορά  στο  νευρικό  σύστημα. Σε  λογικές  ποσότητες  βελτιώνει  τις  πνευματικές  ικανότητες  γιατί  προκαλεί  εγρήγορση  και  μείωση  της  ανίας. Δεν  είναι  τυχαίο  που  χρησιμοποιείται  σε  μερικά  φάρμακα  για  την  ημικρανία.
  3. Ο καφές έχει  διουρητική  ικανότητα. Θεωρείται  οτι  σε  ψηλές  δόσεις  λόγω  της αυξημένης  διούρησης  μπορεί  να  προκαλεί  αφυδάτωση. Γι΄ αυτό  όσοι  πίνουν αυξημένες  δόσεις  σε  καφέ  θα  πρέπει  να  παίρνουν  και  άφθονο  νερό.
  4. Η καφεϊνη  μπορει  να  προκαλεί  μείωση  της  όρεξης.
  5. Τα  ηλικιωμένα  άτομα  είναι  πιο  ευαίσθητα  στη  δράση  της  καφεϊνης,  ειδικά όσον  αφορά  στον  ύπνο.
  6. Επίσης στις  υπερβολικές  δόσεις  είναι  δυνατόν  να  προκαλεί  παροδικά  αύξηση της  αρτηριακής  πίεσης, ταχυκαρδία, υπερβολική  διούρηση, ναυτία, εμετούς, εντερικές  διαταραχές, νευρικότητα, ανησυχία, άγχος  και  αγωνία, καταθλιψη, τρεμούλιασμα  και  αϋπνία.
  7. Ο καφές  δεν  πειράζει  το  συκώτι, αντίθετα  μπορεί  να  αποτρέψει  τη  δημιουργία  λίθων  της  χοληδόχου  κύστης.Επίσης  αυξάνει  την  αποβολή  ασβεστίου  διαμέσου  των  ούρων  με  αποτέλεσμα  να  μειώνεται  ο  κίνδυνος  σχηματισμού  πέτρας  στους  νεφρούς.

Σε  ποιούς  δεν  συνιστάται  ο  καφές

  • Στα παιδιά  η  καφεϊνη  είναι  καλο  να  αποφεύγεται  διότι  έχει  ανορεξιογόνο δράση, προκαλεί  υπερκινητικότητα  και  δεν  έχει  κάποια  θρεπτική  ιδιότητα  για το  παιδί.
  • Στις έγκυες  γυναίκες.
  • Σε άτομα  με  στεφανιαία  νόσο  και  με  έλκος  στο  στομάχι.
  • Σε άτομα  που  ακολουθούν  κάποια  φαρμακευτική  αγωγή  για  τυχόν αλληλεπιδράσεις.  
Συμπερασματικά:
Το  μαύρο  ρόφημα-καφές¨ που  πίνουν  οι  άνθρωποι  εδώ  και  11  αιώνες.  Δεν  είναι  επικίνδυνο  για  την  υγεία, φτάνει  να  ακολουθούμε,  όπως   και  για  καθετί, την  αιώνια  επίκαιρη  αρχαία  ρήση :¨ παν  μέτρον  άριστον¨